کتاب شناسی متنبی در ایران

Abu al-TaiebMotenabbi, a poet of the Abbasid period, has influenced not only Arabic Poetry but also Persian poetry; therefore, many Persian poets have adapted his meanings, and benefitted from the theme of his poetry and his poetic phrases in their books of poems. Thus, over time, a lot of researches in the form of theses, books and articles about the poet’s life, books, and his influence on Arab and Iranian poets and scholars have been published in Iran. In the present article, the authors have tried to provide a bibliography about Motenabbi so that the future researches will be done more easily, and the researchers avoid choosing the repetitive subjects. The authors have arranged this bibliography alphabetically in three parts of thesis, books and paper. They did it in the form of the library-basic styleand according to the Regulations of the Compilation of the Bibliographyby Muhammad Isfandiāry. Therefore, this bibliography clarifies the number of the groups into which the previous researches are classified based on the structure, content, or the history of the work. In the end of this article, the authors have published a list of research topics to facilitate the researchers’ work.

ابوالطیب متنبی شاعر دوره عباسی، نه تنها بر شعر و ادب عربی که بر شعر و ادب فارسی تأثیر نهاده است تا آنجا که بسیاری از شاعران فارسی‌گوی، معانی او را اقتباس کرده و از درون‌مایه‌ها و عبارات شاعرانه‌اش در دیوان خود سود جسته‌اند. از این‌رو در گذر زمان، پژوهش‌های انبوهی در قالب پایان‌نامه،کتاب و مقاله در باب احوال و آثار این شاعر عرب و میزان تأثیرگذاری وی بر شاعران و ادبای ایرانی در ایران به چاپ رسیده است. نویسندگان درنوشتار حاضر سعی در ارائه کتابشناسی‌ای دربارۀ متنبی داشته‌اند تا از سویی پژوهش‌های پیش‌رو با سهولت بیشتری انجام و از سوی دیگر پژوهشگران از انتخاب موضوعات تکراری بازداشته شوند. نویسندگان، این کتابشناسی را به شیوه کتابخانه‌ای ـ بنیادی و به صورت الفبایی و در سه بخش پایان‌نامه، کتاب و مقاله و براساس مقاله «آیین تدوین کتابشناسی» تألیف محمد اسفندیاری تنظیم کرده‌اند. از این‌رو، براساس آن می‌توان دریافت که پژوهش‌های انجام‌گرفته در این باره از نظر ساختاری، تاریخی و محتوایی به چند دسته تقسیم شده و میزان پراکندگی آنها چگونه است. نویسندگان در پایان مقاله خود، به منظور تسهیل کار پژوهشگران، فهرست موضوعی پژوهش‌ها را درج نموده‌اند.