راز و رمز هنر اسلامی؛ در گفت و گو با پروفسور پاتریک رینگن برگ استاد مطالعات هنر اسلامی دانشگاه زوریخ

"البته می‌توانیم ادعا کنیم بسیار زیباست اما آنچه را در هنر اسلامی دوست دارم، این است که آرایه‌هایی که می‌توانیم در مسجد، محراب، مدرسه و آرامگاه‌ها پیدا کنیم، می‌توانیم توضیح بدهیم، ولی دوباره باید بفهمیم پشت ظاهر آن‌ها چیست. همان‌طور که خود آقای دکتر هم در کتاب‌هایشان اشاره کرده‌اند، آیا می‌توان از این شیوه‌ها یا از آنچه که به اسم زیبایی‌شناسی اسلامی می‌شناسیم، بتوانیم نظامی استخراج کنیم که با آن به نقد هنر یا نقد شعر بپردازیم؟ آیا می‌توان از دل آن جریان نقد هنری و ادبی به‌دست آورد؟ - البته ممکن است ولی خیلی نسبی خواهد بود. دلیل این موضوع از نظر شما چیست؟ - در مورد سؤال اول باید بگویم، هنر ایرانی نسبت به سایر کشور‌های اسلامی خیلی غنی‌تر، متنوع‌تر، پیچیده‌تر و خلاقانه‌تر است. قاسم‌زادگان: منظور این است که هنر اسلامی برای اینکه حیات خودش را متناسب با مقتضیات روز داشته باشد، چه باید بکند؟ برای مثال، جناب پروفسور در رابطه با کتیبه‌‌های حرم امام رضا(ع)گفتند که بخشی از آن‌ها معاصر هستند که البته درست هم هست. قبایی: خواستم بدانم، آیا شما همان سیری را که هنر اروپا از قرون وسطا تا دورۀ مدرن طی کرده است، خصوصا در قرن‌‌ه91? 20 که بیشتر به سمت فردگرایی پیشرفته وجود دارد، در هنر اسلامی می‌بینید؟ - همان‌طور که خودتان فرمودید، مقدار زیادی از این تحولات مربوط به تمدن غرب است و اشتباه خواهد بود اگر بخواهیم آن‌ها را با هم مقایسه کنیم؛ مگر در جایی که هنر اسلامی از هنر غربی تأثیر گرفته باشد و ما اثرش را در آن برهه دیده باشیم.".