ساختار اولیانامه های فارسی، نگاهی به مقامات ژنده پیل سدید الدین غزنوی (همراه با ملاحظاتی پیرامون اسرارالتوحید ابن منور)

Islamic hagiographic life writing can be applied in historical research in different ways. These works can certainly be used to write the history of mysticism,the history or biography of single characters, and also to write the history of religious thought in general, and even to write the social history. In the following paper, the author has made attempts to focus on the narrative pattern of these works, and connect this pattern with the fundamental purpose of Islamic hagiographic life writing that is to keep alive the charisma of the heroes of these works. Regarding this, he deals with one of the Persian earliest monographs and puts it alongside with another one of the Persian monographs which belongs to the East of Iran and is written in the 6th century (almost contemporary with the other one). The last section of this article is a careful studying of one of the anecdotes about Karamatfound in Ghaznavi’s work.  .

مکتوبات اولیانامه ای اسلامی را می توان به شیوه های مختلفی در پژوهش تاریخی به کار بست. از این آثار، به طور قطع، می توان برای نگارش تاریخ تصوف و تاریخ یا زندگی نامه تک شخصیت ها، و نیز برای نگارش تاریخ اندیشه مذهبی به طور عمومی، و حتی نگارش تاریخ اجتماعی بهره جست. نویسنده در مقاله حاضر می کوشد تا بر ساختار روایی این آثار تمرکز کند و این ساختار را با هدف بنیادین نوشتار اولیانامه ای در اسلام، یعنی زنده نگاه داشتن کاریزمای قهرمانان این آثار، پیوند زند. وی برای نیل به این مقصود، به یکی از تک نگاری های اولیه فارسی می پردازد و آن را در کنار یکی دیگر از تک نگاری های فارسی متعلق به شرق ایران در سده ششم هجری که تقریبا معاصر آن است، قرار می دهد. واپسین بخش مقاله جستاری در خوانش دقیق و بحث پرامون یکی از حکایات کرامات در اثر غزنوی است.