بررسی تطبیقی مضمون های کتاب «ذیلِ نَفثَة المَصدور » با امثال و حکم عربی

Zeil Nafthat ol-Masdūr by Najmoddin Abulrajā-e Qomi, who passed away around 584 AD, includes seventeen Seljuk ministers’ biographies, covering from the second period of Qavāmoddin Darguzīni’s ministry to the end of Azīzoddin Kāshi’s ministry. Abulrajā-e Qomi has recorded his observations very diligently in this book. The book is considered to be a primary source for the history of Iraq Seljuk. One of the most important features of this book is the large number of similarities which are between its Persian themes with the Arabic proverbs and mottos which have been seen in Arabic texts. The author of the present paper has made an effort to find some Arabic equivalents and themes for the Persian themes of Zeil Nafthat ol-Masdūr, and depicts the points which are common between this book themes and the Arabic proverbs and mottos.

کتاب ذیل نفثه المصدور تألیف نجم الدین ابوالرجاء قمی که در حدود 584 قمری نوشته شده، متضمن شرح حال هفده تن از وزیران سلجوقی، از دوره دوم وزارت قوام الدین درگزینی تا پایان وزارت عزیز الدین کاشی است که ابوالرجاء قمی مشاهدات خود را در این کتاب با رعایت امانت، ثبت و ضبط کرده است. این کتاب در موضوع خود منبعی دسته اول برای تاریخ سلجوقیان عراق است. یکی از مهم ترین ویژگی های کتاب مذکور، شباهت های فراوان مضمون های فارسی آن با امثال و حکم ومضامین عربی است که در متون ادبی عرب دیده می شود. نویسنده در نوشتار حاضر سعی در یافتن مضامین عربی و معادلاتی برای مضامین فارسی کتاب ذیل نفثه المصدور داشته و مشترکات میان مضامین این کتاب با امثال و حکم عربی را به تصویر می کشد.