«غلام عجمی» در گلستان سعدی و...

 In this article, the author mainly talks about whether the slave in Sa’di’s story is Ajam (non-Arabic) or not. In fact, he is after answering these questions: what is the meaning of “Ajami (non-Arabic) slave”? And what is Ajami (non-Arabic) slave’s feature because of whichSa’di has paid special attention to him. While talking of the way this term is explained in Gulistan commentaries, the author states that since the word “Ajami (non-Arabic)” signifies alienation from Arabic language and culture, this term has gradually come to mean “alien”, and “foreigner”. In addition to it, because most of the non-Arabic people with whom the Arabs are dealing are the Iranians, the term “Ajami (non-Arabic)” specially refers to the Iranian people. However, according to the author, this meaning does not fit with the Sa’di’s phrase. The author believes that the slave of Gulistan story is probably called Ajami (non-Arabic) as he is not competent enough to swim; therefore, the term indicates kind of incompetency.

محور سخن نویسنده در نوشتار حاضر بر سر عجمی بودن غلام داستان سعدی است. وی در پی پاسخ به این پرسش است که «غلام عجمی» یعنی چه؟ و اینکه «غلام عجمی» چه ویژگی دارد که سعدی آن را به ذکر مخصوص گردانیده است. نویسنده در خلال صحبت پیرامون شرح معنای این واژه در شروح گلستان، اذعان می دارد که دلالت «عجمی» بودن بر بیگانگی و جدائی از زبان و فرهنگ عربی، اندک اندک بدین واژه معنای مطلق «بیگانه» و «اجنبی» بخشیده است، و چون بیشترین «عجمی» هایی که مردمان عرب با ایشان سروکار داشتند ایرانیان بودند، «عجمی» به گونه ویژه، معنای «ایرانی» هم یافته است. با این حال، به زعم نویسنده، این معنی با عبارت سعدی متناسب نیست. وی اظهار می دارد که احتمالاً مقصود از «عجمی» بودن «غلام» حکایت گلستان، وجه خاصی از نابلدی، و در واقع، عدم تبحر در شناگری و دریانادیدگی غلام بوده است.