پدیدآورنده
خلق اثر و آغاز دانش
فصل اول · آغاز روایت
هر کتاب، پیش از آنکه خوانده شود…سفری را آغاز میکند.
گاهی از یک ایده در ذهن نویسنده، گاهی از سالها پژوهش، گاهی از ترجمه متنی ارزشمند و گاهی از سندی که سالها در یک آرشیو باقی مانده است. هر اثر پیش از آنکه در کتابخانهای نگهداری شود، در فروشگاهی عرضه شود یا به دست خواننده برسد، بخشی از اندیشه و حافظه انسانهاست. اما خلق یک اثر، پایان مسیر آن نیست؛ ارزش واقعی آن زمانی آشکار میشود که درست شناخته شود، بهآسانی پیدا شود و به مخاطبی برسد که به آن نیاز دارد.
فصل دوم · ماجراجویی ما
ما این مسیر را از نزدیک دیدیم
سالها در کنار کتابخانهها، ناشران، مراکز اسناد، کتابفروشان و متخصصان علم اطلاعات کار کردیم. در هر مجموعه ابزارها، نیازها و روشهای متفاوتی وجود داشت، اما یک مسئله دائماً تکرار میشد: اطلاعات یک اثر بارها از ابتدا وارد میشد و هر بار بخشی از آن ناقص، متفاوت یا دور از دسترس باقی میماند. کمبود اطلاعات مسئله اصلی نبود؛ اطلاعات وجود داشت، اما میان کسانی که به آن نیاز داشتند جریان پیدا نمیکرد.
تغییر بنیادین
همانجا بود که مسیر ما تغییر کرد
فهمیدیم ساختن یک نرمافزار دیگر، بهتنهایی این مسئله را حل نمیکند. به زیرساختی نیاز بود که هر شخص و هر مجموعه بتواند منابع خود را در آن مدیریت کند، اما نتیجه کارش فقط در همان مجموعه محصور نماند. زیرساختی که کتابخانه شخصی، ناشر، کتابفروش، کتابخانه دانشگاهی، مرکز اسناد و پدیدآورنده بتوانند از ابزارهای مشترک استفاده کنند و در عین حال، اطلاعات و خدمات معتبر را با دیگر اعضای شبکه به اشتراک بگذارند. داکیباکس از همین نیاز متولد شد.
فصل سوم · فهرستنویسی یکپارچه
یکبار ثبت کنید؛ بارها از آن استفاده کنید
در داکیباکس لازم نیست فهرستنویسی همیشه از صفحه سفید آغاز شود. کاربران میتوانند اطلاعات منابع را از میان میلیونها عنوان موجود، فهرستگان کتابخانه ملی، بانک مستندات داکیباکس و رکوردهای ثبتشده توسط ناشران و کتابخانهها فراخوانی کنند؛ سپس اطلاعات محلی، شماره ثبت، رده، نسخه، محل نگهداری و دیگر جزئیات موردنیاز خود را تکمیل کنند. از ثبت و ویرایش اطلاعات تا شمارهگذاری، چاپ لیبل، گزارشگیری، جستجو و مدیریت دسترسی، همهچیز در یک مسیر یکپارچه انجام میشود. اما فراخوانی اطلاعات، تنها یکی از مزایای این شبکه است.
فصل چهارم · مرجعیت اطلاعات
وقتی هر عضو، مرجع اطلاعات خودش باشد
ناشر
پدیدآورنده
کتابخانه
کتابفروش
ناشر، معتبرترین مرجع برای اطلاعات کتابی است که منتشر کرده است. پدیدآورنده، اثر خود را بهتر از هرکس میشناسد. کتابخانه از وضعیت نسخههای موجود خود خبر دارد و کتابفروش میداند چه چیزی برای عرضه در اختیار دارد. داکیباکس این اطلاعات را کنار هم قرار میدهد. وقتی ناشر عنوانی را با اطلاعات کامل، تصویر جلد و نسخههای قابل عرضه ثبت میکند، کتابخانه و کتابفروش میتوانند همان رکورد معتبر را مستقیماً فراخوانی کنند. اگر اطلاعات اصلاح شود، شبکه نیز از آن آگاه میشود. به این ترتیب، هر عضو فقط مصرفکننده اطلاعات نیست؛ میتواند به معتبرتر شدن کل شبکه کمک کند.
هر منبع، میتواند بیش از یک مسیر داشته باشد
یک اثر ممکن است نسخه چاپی داشته باشد، بهصورت الکترونیکی عرضه شود، نسخه صوتی آن در پلتفرمی دیگر منتشر شده باشد یا در چند کتابخانه قابل امانت باشد. مخاطب نباید برای پیدا کردن هرکدام، مسیرهای جداگانهای را جستجو کند. داکیباکس میخواهد صفحه هر اثر، نقطهای برای دیدن همه راههای معتبر دسترسی به آن باشد: خرید از ناشر یا کتابفروش، دسترسی از کتابخانه، تهیه نسخه الکترونیکی از پلتفرم عرضهکننده، شنیدن نسخه صوتی یا ثبت درخواست برای منبعی که هنوز در دسترس نیست.
مهم نیست اثر کجا قرار دارد؛ مهم این است که مخاطب بتواند آن را پیدا کند.
ناشر
ثبت و اعتبار اطلاعات
چاپخانه
تولید و انتشار
توزیع کننده
حرکت در مسیر دسترسی
کتابفروش
معرفی به مخاطب
کتابخانه
دسترسی علمی و پایدار
خواننده
رسیدن دانش به انسان
فصل ششم · شبکهٔ یکپارچه
حلقههای جدا، به یک شبکه تبدیل میشوند
پدیدآورنده اثر را خلق میکند. ناشر آن را آماده و عرضه میکند. چاپخانه و توزیعکننده آن را به بازار میرسانند. کتابفروش و پلتفرم دیجیتال مسیر خرید را فراهم میکنند. کتابخانه آن را نگهداری و در اختیار جامعه قرار میدهد و خواننده به آن معنا میبخشد. داکیباکس جای هیچکدام را نمیگیرد؛ میان آنها ارتباط برقرار میکند. عنوان جدید ناشر میتواند به کتابخانهها و کتابفروشیها پیشنهاد شود. تقاضای کاربران میتواند به ناشر و فروشنده نشان دهد چه منابعی بیشتر جستجو میشوند. کتابخانه میتواند نیازهای مجموعه خود را دقیقتر بشناسد و مخاطب میتواند سریعتر به مناسبترین مسیر دسترسی برسد.
فصل هفتم · شناخت و تصمیم
اطلاعات، به تصمیم تبدیل میشود
هر جستجو، درخواست و مشاهده میتواند نشانهای از یک نیاز باشد. وقتی این نشانهها بهصورت تجمیعی و با رعایت حریم خصوصی تحلیل شوند، برای همه اعضای شبکه ارزش ایجاد میکنند. ناشر میفهمد مخاطبان به دنبال چه موضوعاتی هستند. کتابفروش تقاضای بازار را بهتر میشناسد. کتابخانه میتواند برای تکمیل مجموعه خود تصمیم دقیقتری بگیرد. توزیعکننده میداند منابع را در کدام مسیر عرضه کند و پدیدآورنده ارتباط روشنتری با مخاطبان اثر خود پیدا میکند. در داکیباکس، اطلاعات فقط نگهداری نمیشود؛ به شناخت و تصمیم بهتر کمک میکند.
فصل هشتم · حق نشر و دسترسی
دسترسی بیشتر، با حفظ حقوق صاحبان اثر
ما باور داریم آسانتر شدن دسترسی به منابع نباید به قیمت نادیده گرفتن حقوق پدیدآورندگان، ناشران و صاحبان محتوا تمام شود. هر فایل، نسخه و روش عرضه باید با مجوز و اختیار صاحب حق در دسترس قرار گیرد و او بتواند مشخص کند اثرش چگونه معرفی، فروخته یا مطالعه شود. داکیباکس میخواهد میان سه هدف تعادل برقرار کند: دسترسی سریعتر به دانش، حمایت از حقوق مادی و معنوی و تقویت جریان قانونی نشر و فروش. زیرا شبکهای که حقوق اعضایش را حفظ نکند، پایدار نخواهد ماند.
فصل نهم · زیرساخت امروز
امروز، زیرساخت در حال شکلگیری است
امروز کاربران میتوانند کتابخانه شخصی خود را بسازند، منابعشان را ثبت و مدیریت کنند و از ابزارهای حرفهای فهرستنویسی استفاده کنند. کتابخانهها میتوانند مجموعههای خود را سازماندهی کنند. ناشران میتوانند آثارشان را با اطلاعات معتبر معرفی و برای عرضه آماده کنند. کتابفروشیها میتوانند موجودی خود را بر پایه همان اطلاعات ثبت کنند و کاربران میتوانند میان میلیونها منبع جستجو کنند. هر عضو جدید، تنها یک حساب تازه نیست؛ قطعهای است که این شبکه را کاملتر و ارزشمندتر میکند.
فصل دهم · فردای هوشمند
و فردا، دانش خودش ارتباطها را آشکار میکند
با توسعه هوش مصنوعی، داکیباکس تنها منابع را کنار هم قرار نخواهد داد؛ ارتباط میان آنها را نیز کشف خواهد کرد. کتابها به موضوعات، اشخاص، دورههای تاریخی، مقالهها، اسناد، تصاویر و دیگر آثار مرتبط میشوند. اطلاعات ناقص شناسایی و اصلاح میشود. نسخهها و ترجمههای مختلف یک اثر در کنار هم قرار میگیرند و کاربران میتوانند درباره منابع پرسش کنند، مسیر پژوهش بسازند و از میان میلیونها رکورد، پاسخهای مرتبطتری دریافت کنند. آینده داکیباکس، تنها بزرگتر شدن یک پایگاه داده نیست؛ تبدیل شدن آن به شبکهای هوشمند از دانش و میراث فرهنگی است.
آمار داکیباکس در یک نگاه
بخشی از یک جریان مشترک و پویا
امروز، داکیباکس دیگر تنها یک نرمافزار ساده نیست، بلکه بستری زنده و گسترده در سراسر کشور است.
عنوان
0+الکترونیکی
0+کتابخانه
0+کاربر
0+این ارقام گواهی میدهند که این داستان، مسیر خود را به قلب صنف باز کرده است.
پایان
حلقه گمشده، ارتباط است
آنچه سالها کم داشتیم، کتاب، اطلاعات یا سامانه تازه نبود. حلقه گمشده، ارتباط میان آنها بود: ارتباط میان پدیدآورنده و ناشر، ناشر و کتابخانه، کتابفروش و مخاطب، پلتفرم دیجیتال و خواننده، و میان هر منبع با تمام منابعی که میتوانند معنای آن را کاملتر کنند. داکیباکس، زیرساخت همین ارتباط است؛ جایی که منابع ثبت و مدیریت میشوند، خدمات میان اعضای شبکه جریان پیدا میکند و هر اثر میتواند از معتبرترین و کوتاهترین مسیر، به مخاطب واقعی خود برسد.
این شبکه، با حضور شما کاملتر میشود
چه پدیدآورنده باشید، چه ناشر، کتابخانه، کتابفروش، توزیعکننده، پژوهشگر یا خواننده، شما بخشی از جریان دانش هستید. داکیباکس آمده است تا ابزارها، اطلاعات و مسیرهای پراکنده را به شبکهای مشترک تبدیل کند؛ شبکهای که در آن هر عضو، هم از دانش دیگران استفاده میکند و هم چیزی به آن میافزاید.
با هم، مرجع یکپارچه منابع و جریان هوشمند دانش را میسازیم.